ABD ve İran Arasındaki Müzakereler Devam Ediyor
ABD ile İran arasında gerçekleştirilen dolaylı görüşmelerin ikinci aşaması sonrasında, Başkan Donald Trump Tahran'a yönelik tehditlerine devam ediyor. Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, İran'a yönelik saldırılar için "birçok sebep ve dayanak" bulunduğunu ifade etti. Leavitt, Çarşamba günü yaptığı açıklamada, Trump'ın öncelikli seçeneğinin diplomasi olduğunu, ancak İran'ın Başkan ile bir anlaşma imzalamasının oldukça "mantıklı" olacağını belirtti.
Askeri Seçenek Gündemde
Başkan Trump, İran'ın nükleer programı üzerine yürütülen müzakerelerde bir uzlaşma sağlanmaması durumunda askeri seçeneğin masaya geleceğini dile getiriyor. İran üzerindeki baskıyı artırmak amacıyla bölgeye ikinci bir uçak gemisi gönderen Trump, sosyal medya platformu Social Truth'tan yaptığı açıklamada, anlaşma sağlanmaması halinde İran'a saldırı tehdidinde bulundu.
Trump, "Eğer İran anlaşma yapmayı reddederse, son derece istikrarsız ve tehlikeli bir rejimin olası bir saldırısını önlemek için ABD'nin Diego Garcia ve Fairford'daki havaalanını kullanması gerekebilir" şeklinde konuştu. Ayrıca, İngiltere'nin "Diego Garcia'nın kontrolünü kaybetmemesi" gerektiğine de vurgu yaptı.
Diego Garcia ve Fairford Üssü
Hint Okyanusu'nda yer alan Chagos Takımadaları'nın en büyük adası olan Diego Garcia, şu an İngiltere'nin yönetiminde bulunuyor. Adada, ABD'nin stratejik açıdan önemli bir askeri üssü bulunmaktadır. İngiltere, 2025 yılında imzalanan bir anlaşma gereği Diego Garcia'yı Morityus'a devredecek, ancak adadaki askeri üssün kontrolünü 99 yıl süreyle elinde tutacaktır.
Trump'ın bahsettiği Fairford ise İngiltere'nin güneybatısında konumlanıyor ve bu askeri üs ABD tarafından da kullanılmaktadır.
Washington yönetiminden de İran'a yönelik tehditler gelmeye devam ediyor. ABD Enerji Bakanı Chris Wright, ülkesinin "her ne şekilde olursa olsun İran'ın nükleer silah üretimini engelleyeceğini" vurguladı. Ayrıca, bazı ABD televizyon kanalları, önümüzdeki hafta sonu İran'a saldırı hazırlıklarının yapıldığını, ancak Trump'ın henüz nihai bir karar almadığını öne sürdü.
Wall Street Journal, Trump'ın askeri seçenekler hakkında bilgilendirildiğini yazdı. Gazete, ismini vermek istemeyen bir ABD'li yetkiliye dayandırdığı haberde, bu seçeneklerin İran'a "maksimum düzeyde zarar vermek üzere tasarlandığını" ve bunlardan birinin "Rejimi devirmek için birçok İranlı siyasetçi ve askeri lideri hedef almak" olduğunu belirtti.
Müzakerelerde Gelişmeler
ABD ve İran heyetleri, Umman'ın arabuluculuğunda yapılan müzakerelerin ikinci turu için Salı günü Cenevre'de bir araya geldi. İran, nükleer program konusundaki görüşmelerin devam edeceği mesajını veriyor. Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, müzakerelerin sürdürülebilmesi için "bir çerçeve oluşturulacağını" duyurdu.
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, İran'ın "savaş istemediğini" belirterek, Tahran'ın Washington'un taleplerini yerine getirmeyeceğini ifade etti. Pezeşkiyan, "Göreve başladığımdan beri savaştan kaçınılması gerektiğine inanıyorum. Ancak iradelerini dayatmaya, bizi küçük düşürmeye ve her ne pahasına olursa olsun boyun eğmemizi istiyorlarsa, bunu kabul etmeli miyiz?" şeklinde bir soru yöneltti.
Müzakere Kapsamı Üzerine Tartışmalar
Tahran, yalnızca nükleer programını ve yaptırımların kaldırılmasını müzakere etmek isterken, ABD ve İsrail, müzakerelerin kapsamının genişletilerek İran'ın füze programı ve Tahran'ın Ortadoğu'daki milis güçlerine desteğinin de ele alınması gerektiğini savunuyor. İran, Lübnan'daki Hizbullah ve Gazze'deki Hamas'a destek vermektedir.
Washington'da hükümet çevrelerinden edinilen bilgilere göre, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun Cumartesi günü İsrail'de Başbakan Benyamin Netanyahu ile bir araya gelmesi öngörülüyor. Netanyahu, daha önce Beyaz Saray'da Trump ile bir araya gelmiş ve görüşmelerde ağırlıklı olarak İran konusu ele alınmıştı.