Orta Doğu'da Gelişmeler ve Piyasalara Etkileri
Hafta sonu, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik ortak operasyonları ile İran'ın karşı hamleleri Orta Doğu'yu kaosa sürükledi. Çatışmaların 5. gününde de devam etmesiyle birlikte, piyasalarda hareketlilik başladı.
Altın Fiyatlarında Beklenmedik Düşüş
Kapalıçarşı'da altının gram fiyatı pazartesi günü 8.000 TL'nin üzerinde işlem görürken, aniden düşüşe geçti. Fiyatlar 7.400 TL'nin altına gerileyerek, spot fiyat 7.066 TL seviyelerine kadar düştü.
Savaş Ortamında Altın Neden Düşüyor?
Orta Doğu'daki çatışmaların ardından altın fiyatlarında bir artış bekleniyordu. Ancak bu kez, güvenli liman olarak bilinen altına olan talep artmak yerine azaldı. Pazartesi günü başlayan satışlarla birlikte, vatandaşlar ‘savaş varken altın neden düşüyor?’ sorusunun yanıtını aramaya başladı.
Dün yaşanan sert düşüş sonrası altının gram fiyatı 7.270 TL seviyelerinde dalgalanırken, Kapalıçarşı'da fiyat 7.453 TL seviyelerine geriledi. Peki, Kapalıçarşı'da fiyatlar neden düştü? Altın fiyatlarının geleceği hakkında değerlendirmelerde bulunan Altın ve Para Piyasaları Uzmanı Mehmet Ali Yıldırımtürk, “28 Şubat'ın cumartesi gününe denk gelmesi nedeniyle pazartesi günü piyasada nakit sıkışıklığı oluştu. Ay sonu nakit ihtiyacı nedeniyle satışlar arttı. Pazartesi günü gram altında 8.100 TL seviyeleri aşıldıktan sonra, akşam saatlerinde fiyat 7.650 TL'ye geriledi.” şeklinde ifadelerde bulundu.
Dış Piyasa Etkileri ve Teminat Sorunları
İç piyasadaki gram altın fiyatlarının düşmesinde dış piyasa fiyatlarının da etkili olduğu belirtildi. Ons altın fiyatı 5.300 dolarlara doğru geriledi. Genellikle savaş öncesinde fiyatlar yükselirken, savaş başladıktan sonra ülkelerdeki insanlar ve yönetimler altın satışı yapabilirler. Bu nedenle, ‘her savaşta altın neden yükselmiyor?’ sorusu gündeme geliyor. Altın fiyatları savaş öncesinde yükselir, beklentiler alındıktan sonra düşüş yaşanabilir. Bu tür hareketler daha önce Irak-İran savaşında ve Irak’ın ABD tarafından işgali sırasında da gözlemlenmişti.
Altın fiyatlarının bu kadar tedirgin bir ortamda gerilemesinin temel nedeni, yatırımcıların borsa veya diğer yatırım araçlarında pozisyon almış olmalarıdır. Kaldıraçlı işlemlerde pozisyon alan yatırımcılar, hızlı düşüşlerde teminatlarının azalması nedeniyle elinde kolay satılabilir bir emtia bulundurmak zorundadırlar. Bu nedenle altın ve gümüş gibi değerli metallerle teminatlarını artırmaya çalışmaktadırlar.
Fiyatların Geleceği ve Enflasyon Etkileri
Bugün fiyatların tekrar toparlandığı gözlemleniyor. Bu tür düşüşler, orta ve uzun vadede alım fırsatı yaratabilir çünkü ana trendde bir değişiklik yok. Fiyatların daha fazla düşmemesinin birkaç nedeni var. Birincisi, uluslararası para sisteminin sorgulanmasıdır. “Dolar uluslararası para niteliğini kaybediyor mu?” soruları gündeme geliyor. Bu nedenle altın talebi artış gösteriyor.
Ayrıca, Trump’ın uyguladığı gümrük tarifeleri ve petrol fiyatlarındaki artış da altın fiyatlarını desteklemektedir. Petrol ihraç eden ülkeler, Orta Doğu’da altın alımını artırabilir. Şu anda petrol fiyatlarının yükselmesi, dünya ekonomisinde enflasyonun artacağı anlamına geliyor. Hürmüz Boğazı'nın kapatılması nedeniyle lojistik sıkıntılar ortaya çıkarken, petrol fiyatları da yükseliyor. Bu durum, altın fiyatlarını destekleyen bir faktör olarak öne çıkıyor.
Ons altın için 5.250 dolar önemli bir destek seviyesi olarak görülüyor. Eğer 5.400 dolar seviyeleri aşılırsa, 5.600 dolar seviyelerine ulaşma ihtimali bulunuyor. Savaşın yaratacağı hasar, ABD’nin tutumu ve Avrupa’da savaş karşıtı ülkelerin durumu, dünya genelindeki karmaşık ortamı sürdürüyor.
Petrol Fiyatlarının Artışı ve Alım Fırsatları
Petrol fiyatlarının yükselmesi, ABD’nin istemediği bir durumdur. Ancak, Rusya ve İran savaş giderlerini yüksek petrol fiyatlarıyla karşılayabiliyor. İran’da da savaşın maliyetleri petrolden karşılanmaktadır.
Altın fiyatlarındaki düşüş, aslında bir alım fırsatı olarak değerlendirilmelidir. Şubat ayı enflasyon verisi beklentilere uygun geldi. Petrol fiyatlarının artması, akaryakıt fiyatlarını da yükseltebilir. Her 10 dolarlık petrol fiyatı artışı, enflasyonumuzu 1 puan artırmaktadır.
Piyasa Fiyat Farkları ve Alım Talepleri
Fiyat düşüşünde, dış piyasa ile iç piyasa arasındaki fiyat farkı da etkili oldu. Cumartesi günü iç piyasa ile dış piyasa arasında altının kilogram fiyat farkı 10.000 dolar seviyesindeyken, dün bu fark 1.500-2.000 dolara kadar geriledi. Şu anda iç piyasa ile dış piyasa arasında 1 kg altının fiyat farkı 3.000 dolar seviyesinde. Yani iç piyasada altının kilogram fiyatı dış piyasanın 3.000 dolar üzerinde işlem görüyor.
Piyasada altın satışlarının artması, Merkez Bankası'nın repo ihalelerini iptal etmesinden kaynaklanan nakit sıkışıklığına da yol açtı. Ay sonu vergi ödemeleri nedeniyle piyasada bir nakit darlığı oluştu ve bu durum fiyatları baskıladı.
Bu hafta içerisinde 7.850 TL'nin aşılmasıyla birlikte 8.000 TL seviyeleri görülebilir. Ancak, öngörülebilirliğin zayıf olduğu bir dönemdeyiz.
Kuyumculardaki Talep Düşüşü
Kuyumcularda takı (sarrafiye) satışlarında bir durgunluk gözlemleniyor. Ancak Cumhuriyet altını veya gram altın gibi tasarruf amaçlı alımlarda talep düşüşü yaşanmıyor. Pazartesi günü piyasada satıcılar daha fazla yer aldı.
Bazı kuyumcularda 200 gram altın bulmanın zor olduğu iddiaları gündeme gelse de, Kapalıçarşı’da altın alışında bir sorun yaşanmadığı bildiriliyor. 100 gram, 200 gram ve 1 kilogram altın Kapalıçarşı’da mevcut.
İç ve Dış Piyasa Fiyat Farkları
İç piyasa ile dış piyasa arasındaki 1 kg altın fiyat farkının tekrar açılması mümkündür. Eğer talep artarsa, bu fark 5.000 dolara kadar yükselebilir.
